Category Archives: Enterprise Agility Transformation

Scrum Master Gelişim Programı

Scrum Master Gelişim Programı

“If I have seen further, it is by standing upon the shoulders of giants.” – Isaac Newton

Newton, 1675 yılında arkadaşı Robert Hooke’a yazdığı bir mektupta yukarıdaki ifadeyi kullanmıştır. Newton’un bu cümleyle ifade etmek istediği şey; buluşlarını, diğer bilim insanlarının ışığında çalışarak yaptığıdır. Bu eğitimi hazırlarken omuzları üzerinde yükseldiğim devler; koç olarak Serkan Özdemir, eğitimci olarak İsmail Hakkı Tonguç ve Hasan Ali Yücel, koçluk kavramını iş dünyasına uyarlayan Timothy Gallwey ve Sir John Whitmore, Scrum’ın ruhunun anlaşılması ve Scrum Master rolünü aydınlatan çalışmalarıyla Barry Overeem, kültür üzerine çalışmalarıyla William Schneider, organizasyonel değişim çalışmalarıyla John Kotter, retrospektifi anlatan çalışmalarıyla Esther Derby ve Diana Larsen, psikolog Philip Zimbardo, toplum psikologları David Dunning ve Justin Kruger ve Çevik Bildiri’ye imza atanlardır. Her birinin çalışmalarından, kitaplarından faydalanarak eğitim programını oluşturmaya çalıştım. İki sınıfla yaptığımız çalışmalarda birçok iyileştirme aksiyonu ortaya çıktı. Gelecek sınıflarda bu iyileştirme aksiyonlarıyla eğitimi daha iyi bir seviyeye getirmeye çalışacağım.

Eğitime katılan Aylin Tütüncü, Burcu Demirel, Büşra Çayırlı, Cemre Aslan, Çağın Uludamar, Emine Yıldırım, Gizem Yalçın, Gökhan Kolancı, İlknur Sağlam, Kubilay Kulaoğlu, Malik Dersuneli, Merve Özdemir, Rabia Okumuş, Serap Aksoy Yılmaz, Serap Şen Geçici, Serhat Kolcu, Sinem Yıldırım, Şebnem Adıgüzel, Şenol Kanca, Yeşim Daşdemir ve geri bildirimde bulunan herkese çok teşekkür ederim.

Kitapçığı baştan sona pür dikkat okuyan, iyileştirme önerileri sunan ve kitapçığın Türkçe’ye daha uygun olmasını sağlayan Ayşenur Yılmaz’a çok teşekkür ederim.

Scrum Master Gelişim Programı
Scrum Master Gelişim Programı

Scrum Master Gelişim Programı, eğitim ve pratik temelli bir programdır. Programın hedefi karmaşıklığın ve belirsizliğin yüksek olduğu, hızla değişen ortamlarda yazılım geliştiren takımların Scrum Master’larının ihtiyaç duydukları yetkinlikleri kazanmaları ve var olan yetkinliklerini geliştirmeleridir.

Atölye serisi olarak gerçekleştirdiğimiz çalışmalarda aşağıdaki konulara değindik:

  1. Scrum Master’ın Sorumlulukları Nelerdir?
  2. Schneider Kültür Modeli ve Çevik Yaklaşımlar
  3. Kotter Değişim Modeli ve Scrum
  4. Retrospektif Çerçevesi ve Kendi Retrospektif Tekniğimizi Geliştirme
  5. Koç, Mentor ve Danışman Rolleri
  6. Performans = Potansiyel – Engeller
  7. Fasilitasyon Nedir ve Tersine Düşünme Tekniğini Kullanma

Scrum Master Gelişim Programı kitapçığını indirebileceğiniz bağlantı:  Scrum Master Gelişim Programı Kitapçığı (152 downloads)

Atölye çalışmalarının bir ana konusu ve bunu destekleyen yan konuları oldu. Örneğin üçüncü atölye çalışmasında Kotter Değişim Modeli ana konuyken, Scrum konusuna derinlemesine girilmeden Scrum Master’ların Scrum konusundaki bilgileri tazelenmeye çalışıldı. Her atölye çalışmasında o günün atölye çalışmasını destekleyen makaleler, videolar ve kitaplar katılımcılarla paylaşıldı. Bununla birlikte katılımcıların konuyu kendi bakış açılarıyla anlatacakları bir sunum, blog yazısı ya da vlog2(video blog) oluşturmaları ve sınıfla paylaşmaları beklendi. Ayrıca katılımcıların organizasyon içinde kendi takım üyeleri dışındaki kişilerle çalışmaları teşvik edildi. Örneğin dördüncü atölye çalışmasında katılımcıların kendi takımları dışında bir takımın retrospektif etkinliğini fasilite etmeleri ve bu konuda sunum, makale paylaşmaları beklendi. Altıncı atölye çalışmasından sonra katılımcılardan koçluk yapabilecekleri birini bulup, buldukları kişinin belirlediği bir konu hakkında onlara koçluk yapmaları ve bu tecrübelerini yine bir makale ya da sunumla anlatmaları istendi.

Sınıf içinde gerçekleştirilen atölye çalışmalarında izlenen yol geleneksel yaklaşımdan farklıydı. Geleneksel yaklaşımda eğitimi veren kişi anlattığı konu hakkında bir sunum hazırlar ve bu sunuma sadık kalarak konuyu işlemeye çalışır. Bilgiyi sadece aktarmak istediğiniz yerlerde kullanabileceğiniz basit, maliyeti düşük ve efektif bir yoldur. Fakat öğrenmenin bu şekilde gerçekleşmesi ve öğrenilen şeyin hayata aktarılması zordur. Öğrenmenin gerçekleşmesi ve öğrenilen şeyin hayata daha kolay aktarılabilmesi için farklı bir yol seçtim. Programın birçok bölümünde katılımcılarla grup çalışmaları yapıldı, bu grup çalışmalarının amacı katılımcıların işlenen konu hakkında düşünmesini ve hali hazırda var olan bilgilerini, fikirlerini ortaya çıkarmaktı. Konuları bu şekilde işlemenin başka faydalarını da elde ettik. Bu faydalar:

  • Katılımcıların dikkat dağınıklığının önüne geçilmesi ve odaklanmalarının kolaylaştırılması.
  • Fasilitator olarak eğitmeni gözlemlemeleri ve fasilitasyon konusunda kendi yetkinlik setlerini genişletebilmeleri.
  • Eğitimi veren kişinin konuşmaya harcadığı sürenin azalması böylece katılımcıların öğrenmeye harcadığı sürenin artması.
  • Eğitim odağının eğitmenden ziyade katılımcılar olması.
  • Sınıf içinde katılımcıların gerçekleştirdikleri çalışmaları diğer katılımcılarla paylaşmaları ve geri bildirim almaları.
Öğrenen ve dinleyen arasında fark bulunur.

Scrum Master’ın sorumluluklarından biri; “Organizasyon içinde Scrum’ın etkisini artırmak için diğer Scrum Master’larla çalışmaktır3”. Bu vizyonu Scrum Master’ın organizasyon içindeki herkesle çalışması yönünde genişlettik. Sekizinci atölye çalışmasında her Scrum Master sevdiği, bilgisinin ve deneyiminin olduğu bir konuyu tüm organizasyona açık bir etkinlikte anlattı. Bununla en az iki kazanım elde ettik. Birincisi hali hazırda organizasyon içinde bulunan bilgi herkesle paylaşıldı. İkincisi bilgi paylaşımında bulunan kişiler güçlenmiş ve başarılı hissettiler. Bu etkinlikte paylaşımı yapılan konuları birer makale olarak ve atölye çalışmaları içinde katılımcıların geliştirdiği retrospektif tekniklerinden bazılarını yine bu kitapçıkta bulabileceksiniz.

Scrum Master Gelişim Programı’nın tamamında eğitim ve pratik bir aradadır. Sınıfça yapılan atölye çalışmaları, paylaşılan makaleler, videolar ve hazırlanması beklenen sunum ya da makaleler bilgiyi derinleştirmek için birer araç olarak kullanılırken, organizasyon içindeki diğer kişilerle çalışma, takımların retrospektiflerini fasilite etme, organizasyondaki kişilerle koçluk seansları düzenleme öğrendiklerini pratiğe dökmek ve diğerlerinin de bundan faydalanmasını sağlamak içindir.

Scrum Master Gelişim Programı ile hedeflenen katılımcılarda farkındalık oluşturmaktır. Bu farkındalık oluştuktan sonra yapılan iş hakkında bilgiyi daha da derinleştirme ve yapılan işte anlam bulma katılımcıların motivasyonu ve bireysel hedefleriyle ilgilidir. İlerleyen bölümlerde detaylı bir şekilde değineceğimiz “Öğrenmenin Aşamaları” modeli üzerinden bu konuyu anlatırsam; Scrum Master Gelişim Programı’nın hedefi, Öğrenmenin Aşamaları modelindeki ikinci aşama olan “farkındalık” aşamasını başarılı bir şekilde gerçekleştirmektir. Üçüncü aşama olan “öğrenme, uygulama, hayata aktarma” aşaması katılımcılara kalmıştır. Bu kitapçığın amacı üçüncü aşamaya yardımcı olmaktır.

Kitapçığı Kimler Okumalı?

Eğitimin ve kitapçığın adı Scrum Master Gelişim Programı olsa bile çok farklı konulara değinilen bu kitapçığın herkesin faydalanabileceği bilgiler içerdiğini düşünüyorum. Örneğin aktif dinleme yapmak sadece Scrum Master’ın sahip olması gereken bir yetkinlik değil, karşısındakini daha iyi dinlemek isteyen, karşısındakine onu dinlediğini hissettirmek isteyen herkes için yararlıdır. Ayrıca çalıştığı organizasyonun kültürünü anlamak sadece Scrum Master’ın işine yarayacak bir bilgi değildir. Ürün Sahibi, yazılım geliştirme uzmanı, genel müdür ya da genel müdür yardımcısı rollerine sahip olsanız bile içinde bulunduğunuz organizasyonu anlamak işinizi yapmanızı kolaylaştıracaktır. Bu bakış açısıyla bakılırsa bu kitap herkes içindir ve herkes faydalanabilir, sadece Scrum Master’lar biraz daha fazla. 🙂

Siperden Çeviklik ve Scrum Eğitimi

Çeviklik ve Scrum Eğitimi

Siperden Çeviklik ve Scrum
Siperden Çeviklik ve Scrum

Çeviklik ve Scrum Eğitimi Kitapçığını bağlantıdan indirebilirsiniz: Siperden Çeviklik ve Scrum Eğitimi (376 downloads)

Çeviklik Nedir?

Çevik Yazılım Geliştirme Bildirisi’ne İmza Atanlar

Çevik Yazılım Geliştirme Bildirisi’nde Yayınlanan Değerler ve İlkeler

Çevik Olmanın Zorlukları ve Önündeki Engeller

Winslow Taylor ve Hayatımıza Etkisi

Winston Royce ve Hayatımıza Etkisi

Scrum

Scrum’da Roller

Scrum Etkinlikleri

Scrum Araçları

  • Ürün İş Listesi
  • Sprint İş Listesi

Köy Enstitüleri ve Çevik Dönüşüm Arasındaki Benzerlikler

Köy Enstitüleri ve Çevik Dönüşüm Arasındaki Benzerlikler

Yaklaşık iki yıl kadar önce çevik dönüşümden esinlenerek toplumların kültür değişimlerini incelemeye karar verdim. Sonuçta çevik dönüşümle yapılmak istenen bir kültür değişimidir. Nereyi okumam gerek, hangi kültür değişimini incelemem gerek diye düşünürken hakkında okumayı ve bilgi sahibi olmayı çok istediğim Köy Enstitüleri aklıma geldi. Geçtiğimiz iki yıl içinde Köy Enstitüleri hakkında araştırmalar yaptım ve aşağıdaki kitapları okudum. Ayrıca bugünlerde kariyerimdeki ikinci çevik dönüşümü yaşıyorum. Bu bağlamda şimdi Köy Enstitüleri ve Çevik Dönüşüm Arasındaki Benzerlikleri anlatmaya çalışacağım.

 

  • Türkiye’de Köy Enstitüleri – Fay Kirby, Çeviri: Niyazi Berkes
  • Özgürleşme Eylemi Köy Enstitüleri – Mehmet Başaran
  • Eğitim Mirasımız Köy Enstitüleri, Uygulanabilirliği ve Model Çalışmalar – KAVEG
  • 100 Soruda Köy Enstitüleri – Dr. Hüseyin Karakuş
  • Deneyim ve Eğitim – John Dewey, Çeviri: Sinan Akıllı

 

Kitaplar hakkında kısa bilgi vermek isterim. Türkiye’de Köy Enstitüleri kitabı aslında Fay Kirby’nin Columbia Üniversitesi’ne verdiği doktora tezidir. Doktora tezinin adı: The Village Institute Movement of Turkey: An Educational Mobilization for Social Change’tir. Yaklaşık 2000 sayfadan oluşan bu teze internet üzerinden erişim sağlanamıyor. Ne yazık ki basılmış haline de ulaşamadım. Fay Kirby’nin eşi olan Niyazi Berkes tarafından Türkçe’ye çevrilen hali kesilmiş bölümleriyle beraber yaklaşık 550 sayfalık bir kitaptır. Bu yazıda Köy Enstitüleri’nin siyasi yönüne girmek istemiyorum fakat alt bilgi olarak şunu verebilirim: Fay Kirby tezini 1960 yılında Columbia Üniversitesi’ne sunuyor ve doktorasını alıyor. Sonrasındaysa Amerikan vatandaşlığından çıkıyor ve Kanada vatandaşı olarak Kanada’da yaşamaya başlıyor. Yine Niyazi Berkes’te Türk vatandaşlığından çıkıyor ve Kanada vatandaşı olarak yaşıyor.

Continue reading Köy Enstitüleri ve Çevik Dönüşüm Arasındaki Benzerlikler

Siperden Yalınlık Kanban ile Büyük Ölçekli Projelerin Yönetimi

Siperden Yalınlık Kanban ile Büyük Ölçekli Projelerin Yönetimi

 

Çevirenin Önsözü

Kitabı çevirmemin nedeni Türkçe kaynak sayısının azlığıdır. Henrik Kniberg’in yazdığı kitaplar gerçekten çok değerli çünkü yaşadıklarını yazıyor, çok sade bir dille açıklıyor. Çeviklik ve Yalınlık gibi üzerine düzinelerce kitaplar yazılmış konuları en güzel haliyle birkaç cümle de anlatıyor. Yazar olarak Henrik birçok ünlü yazarda olmayan bir özelliğe sahip: Yazdıklarını net bir şekilde okuyanın zihninde oluşturabilme yeteneği. Bu özellik Henrik’i diğerlerinden birkaç on adım ileri götürüyor.

Çeviriyi yaparken bir ifadenin Türkçe’de karşılığı varsa bunu kullandım. Örneğin Agile yerine Çevik ifadesini kullandım. Eğer ifadenin Türkçe’de tam karşılığı yoksa ya da Türkçe karşılığı isteneni tam olarak ifade edemiyorsa İngilizce sözcüğü kullandım. Örneğin kaynak kodlarının bulunduğu ortam için trunk ifadesini kullandım çünkü trunk ifadesinin Türkçe’de bir karşılığını bulamadım. Eğer bu ifadeler için önerileriniz olursa lütfen bana yazın ve gerekli iyileştirmeleri beraber yapalım.

Kitabı çevirirken yardım eden ve Türk Dili ve Edebiyatı dersini neden sevmediğimi hatırlatan ama dikkatiyle bütün yanlışlarımı düzelten biricik kardeşim Ayşenur’a çok teşekkür ederim.

Cihan YILMAZ

Aralık 2016 – İstanbul
site@yilmazcihan.com
http://yilmazcihan.com

 

Siperden Yalınlık Kanban ile Büyük Ölçekli Projelerin Yönetimi
Siperden Yalınlık Kanban ile Büyük Ölçekli Projelerin Yönetimi

Kitabı indirebileceğiniz bağlantı: Siperden Yalınlık Kanban ile Büyük Ölçekli Projelerin Yönetimi (3960 downloads)

Continue reading Siperden Yalınlık Kanban ile Büyük Ölçekli Projelerin Yönetimi

Kanban ve Scrum, İkisinin de En İyisini Yapmak

Kanban ve Scrum, İkisinin de En İyisini Yapmak

 

Çevirenin Önsözü

Kitabı çevirmemin iki nedeni var. Birinci neden Çeviklik ve Yalınlık konularında Türkçe kaynak eksikliğidir. İkinciyse Çevik Bildiri’de çoğu zaman dikkat edilmeyen, önemsenmeyen bir cümle, Çevik Bildiri’nin ilk cümlesidir. “Daha iyi yazılım geliştirme yollarını, uygulayarak ve başkalarının da uygulamasına yardım ederek, bu yolları ortaya çıkarmak…”

Kitaplarını okuduğum, konuşmalarını dinlediğim, seminerlerine katıldığım, videolarını izlediğim, Çeviklik ve Yalınlık topluluğuna inanılmaz katkıları bulunan insanlar var. Çeviklik’i ve Yalınlık’ı öğrenmemi sağladılar. Umarım bu kitapla birilerinin Çeviklik’i ve Yalınlık’ı öğrenmelerine yardımcı olabilirim. Umarım gelecekte Türkçe kaynak sayısı artar böylece Çeviklik ve Yalınlık herkes tarafından öğrenilebilir.

Çeviklikle tanışmam kaos halini alan işlerimizi düzene sokmak için neler yapabileceğimi düşünmekle başladı. Bir müşteri telefon ediyordu ya da bir e-posta gönderiyordu ve onun işlerini yapmaya başlıyorduk. Bir müşterinin talebini geliştirmeye çalışırken akışa* ulaşabildiğim çok az oluyordu. Bir şeyler geliştirmeye çalışırken daha büyük bir müşteriden baskı geliyorsa her şeyi bırakıp yangını söndürmeye çalışıyordum. On dakika içinde üç-dört farklı müşterinin projeleri arasında gidip geldiğim çok oldu. En sonunda hangisinin sesi en yüksek çıkıyorsa onunla ilgileniyordum. Bir düzen yoktu.

Dünya üzerinde bu sorunu yaşayan tek şirket olmadığımızı biliyordum. Araştırmaya başladığımda Çeviklik ve Scrum’la tanıştım. Birkaç ay boyunca Çeviklik’in ve Scrum’ın aynı şeyler olduğunu düşündüm. Çeviklik’in özü olan deneycilik felsefesiyle on bir yaşındayken kuzenimin verdiği felsefe kitapçığında tanışmıştım ve sevmiştim. Buna rağmen iş hayatımda uzun süre determinizmi savundum. Her şeyi önceden bilip planlayabileceğimi ve planı oluşturduktan sonra herhangi bir engelle karşılaşmayacağımı savunuyordum. Bir yazılım geliştiricinin müşteriyle iletişim halinde olmaması bunun yerine arada birilerinin olması ve yazılım geliştiricinin sadece kod yazması gerektiği gibi düşüncelere sahiptim. Belki o zaman müşterilerle fazla muhatap olmak işimden zevk almamı engellediği için böyle düşünüyordum. Kanban’la tanışmamsa Scrum’la tanışmamdan birkaç yıl sonra oldu.

Çeviklik’i anladıkça bir plan oluşturup sadece planı takip ederek başarılı olamayacağımı ve müşteriyle her zaman iletişim halinde olmam gerektiğine karar verdim.

Kitapta göreceğiniz gibi Agile yerine Çevik sözcüğünü, Agility yerine Çeviklik sözcüğünü kullandım. Eğer Türkçe’de Scrum’ı ifade etmemizi sağlayacak bir sözcük olsaydı onu kullanırdım. Scrum, Rugby’de oyuncuların kafa kafaya verdikleri toplanma hareketidir. Türkçe’de bunu karşılayan bir ifade yok. Bu nedenle Scrum dedim. Kanban, Japonca görsel kart anlamına geliyor. Yine Türkçe’de bu şekilde ifade etmek anlamlı gelmiyor. Hâlbuki Çevik, Çeviklik İngilizce Agile’den çok daha güzel, okuyanın zihninde ışık yakıyor. Bu nedenle Türkçe’de anlamlı bir karşılığı olan bütün ifadeleri Türkçe karşılıklarıyla yazdım. Türkçe’ye çeviremediğim özel ifadeler için sizin aklınıza gelen bir şeyler olursa lütfen paylaşın. Yaptığım çevirilerde kullandığım Türkçe sözcükleri seçerken aslında ne kadar önemli bir iş yaptığımı hatırlatan ve yardımcı olan arkadaşım Mehmet Bozok’a teşekkür ederim.

Kitap bittikten sonra ilk okuyan ve çeviriyle ilgili “anlamak için sadece bir defa okuyorum” gibi olumlu yorumlar yapan Âdem Topal’a çok teşekkür ederim.İngilizce waste ifadesinin yerine israf sözcüğünü kullanabilirdim, çok uzun sürede kullandım. Alper Tonga’nın Kanban; Evrimsel Değişim – S01E01 yazısını okuduktan israf sözcüğünün yerine çöp sözcüğünü kullanmaya başladım. Alper’in çöp sözcüğünü kullanmasının nedeni çöpün somut olarak bir varlık ifade etmesidir. Çöp, kötü kokusu, çirkin görüntüsü olan ve kurtulmamız gereken herşey olabilir. Bu tanımın yanında israf sözcüğü kulağa çok soyut geliyor. Bu soyut anlam aksiyon almamız için uyarıcı bir nitelik taşımıyor. Çöp ifadesini topluluğa kazandırdığı için Alper Tonga’ya teşekkür ederim.

Kitabı çevirirken yardım eden ve Türk Dili ve Edebiyatı dersini neden sevmediğimi hatırlatan ama sonsuz dikkatiyle bütün yanlışlarımı düzelten biricik kardeşim Ayşenur’a çok teşekkür ederim.

Bu kadarcık küçük bir kitapta bu kadar çok bilgi vermelerine rağmen okuyucuyu sıkmayan bir kitap yazdıkları için Henrik Kniberg ve Mattias Skarin, çok teşekkür ederim.

Ben yeterince konuştum ☺   Zaman değerli, kitabı okuduğunuz için teşekkür ederim. Eğer geri bildirimde bulunmak isterseniz çok sevinirim.

*Belki bütün işlerde akış vardır ama yazılım dünyasında çok daha önemlidir çünkü aklınızda binlerce şeyi tutmanız ve çok kısa zamanda hatırlamanız gerekir. Akış, sizi üst benliğe ulaştırabilir. Eğer yazılım geliştirici değilseniz şuan söylediklerim anlamsız geliyor olabilir, bir yazılım geliştiriciye sorun! ☺   O, ne dediğimi biliyor.

Cihan Yılmaz

Ekim 2016 – İstanbul

site@yilmazcihan.com

 

Kanban ve Scrum İkisinin de En İyisini Yapmak
Kanban ve Scrum İkisinin de En İyisini Yapmak

Kitabı indirebileceğiniz bağlantı: Kanban ve Scrum, İkisinin de En İyisini Yapmak (1403 downloads)

Continue reading Kanban ve Scrum, İkisinin de En İyisini Yapmak